Buurthouden.
Burengebruiken en Buurtorganisaties in Leiden (14e - 19e eeuw)

Overzicht van veranderde straatnamen
en verdwenen straten en stegen

 

In de loop der eeuwen zijn tal van straatnamen veranderd of - wat regelmatig voorkwam - werden naast elkaar gebruikt.
 
Tijdens het onderzoek in de Leidse gebuurten zijn deze namen, voorzover ze in dat verband werden gevonden, verzameld. In de eerste kolom worden de vroegere straatnamen genoemd. In de tweede kolom wordt de tegenwoordige benaming en/of de juiste ligging vermeld. Met behulp van kruisverwijzingen kan worden nagegaan of er sprake was van meerdere benamingen voor één straat of steeg.
 
Vervolgens is er een categorie van niet meer bestaande straten of stegen. Om misverstand te voorkomen worden deze apart vermeld, maar voor het overige volgens dezelfde methode.

 

Veranderde Straatnamen

 

Oude NaamTegenwoordige Naam of Ligging
Achtergracht5e Binnenvestgracht
BakkersteegPelikaanstraat
BeestenmarktNoord- en Zuid Rundersteeg
BerckelstraatBerkendaalstraatje
BierkaaiOude Vest bij de Turfmarkt
BlauwesteegSterrenwachtlaan
Bocht van GuineeNoordoostzijde Pieterskerkhof
BogaardsteegBoomgaardsteeg
BokkensteegMaria Gijzensteeg
BolwerkstraatNoorderstraat
BomerstraatGortestraat tussen tussen Gerestraat en Kraaierstraat
BorresteegKabeljauwsteeg
BotersteegMosterdsteeg
BrandewijnsteegVrouwenkerkkoorstraat tussen het Vrouwenkerkhof en de Haarlemmerstraat
BuurgrachtKoolgracht
CellebroedersgrachtKaiserstraat
ChoorsteegVrouwenkerkchoorstraat
ChoorsteegHooglandsekerkchoorsteeg
ClaassteegClarensteeg
Diefsteeg, Lange -Diefsteeg tussen Langebrug en Pieterskerkgracht
Diefsteeg, Korte -Diefsteeg tussen Brrestraat en Langebrug
Doelenachtergracht5e Binnenvestgracht en/of Doelengracht
DriehoepelsteegPaterstraat
Duizendraadsteeg, Korte -Duizendraadsteeg
DwarsherensteegScheepmakersteeg
DwarskampKaardesteeg
DwarskruisstraatNarmstraat
DwarsstinksteegWilliam Brewstersteeg (vermoedelijk)
Eiland, het -Kampersteeg en Conscientieplein
FabiaanstraatFabianspoort
Galgewater, Lange -Korte Galgewater
GalgstraatMorsstraat (zie ook Kleiweg)
GansoordNieuwe Rijn tussen Hooigracht en Vestestraat.
Gedamde VestgrachtRembrandtstraat
Gorst(en)straatGortestraat
Groenesteeg, Lange -Groenesteeg tussen Hooigracht en Middelstegracht
Groenesteeg, Middelste -Groenesteeg tussen Middelste- en Uiterstegracht
Groenesteeg, Nieuwe -Groenesteeg tussen Vestestraat en begraafplaats.
GroenestraatGroenesteeg
GroeneveststeegGroenesteeg tussen Uiterstegracht en Vestestraat
HavenstraatHaven
Herengracht, Korte -Oude Herengracht
HerensteegSt. Pancrassteeg
HerenstraatHerensteeg
Hoefstraat, Korte -Hoefstraat tussen Korevaarstraat en Garenmarkt
IckersteegLombardsteeg
IJzerengrachtNieuwe Beestenmarkt (zie ook Westdwarsgracht)
Jan van DortensteegMooi Japiksteeg
Janvossensteeg, Lange -Janvossensteeg tussen Van der Werffstraat en Oude Vest.
Janvossensteeg. Korte -Janvossensteeg tussen Haarlemmerstraat en Van der Werffstraat
JozefsteegSionsteeg
KarnemelksteegjeHartesteeg
KerkbrugsteegHooglandsekerksteeg
KerksteegOosterkerkstraat (gedeeltelijk)
KijfhoefstraatHoefstraat tussen Douzastraat en St. Jacobsgracht
KijfhoekHoefstraat tussen Douzastraat en St. Jacobsgracht
KleiwegMorsstraat (zie ook Galgstraat)
KoepoortsgrachtDouzastraat
Koornbrugsteeg, Lange -Burchtsteeg
Koornbrugsteeg, Korte -Koornbrugsteeg
KortevestGalgewater tussen Kort Rapenburg en Valkensteeg
KoudenhoekHavenplein westzijde
KraaienvangersteegLegewerfsteeg
Langegracht, Lange(re) -Langegracht
Langegracht, Korte(re) -Lammermarkt
Looierstraat, Korte -Het noordelijk deel van de Zijlstraat
LooierstraatZijlstraat
Mare, Korte -Stille Mare
MarendorpHaarlemmerstraat
Marendorpse AchtergrachtVan der Werffstraat (zie ook Rozengracht)
MeutjessteegKolfmakersteeg
Middel BolwerkstraatDwarsbolwerkstraat
Middelste HoefstraatHoefstraat tussen St. Jacobsgracht en Garenmarkt
Molenwerf(steeg)Valkensteeg
MoriaansteegSt. Ursulasteeg
Nieuwe RijnUtrechtse Veer
Nieuwstraat, Lange -Nieuwstraat tussen de Beschuitsteeg en Hooigracht
Nieuwstraat, Korte -Nieuwstraat tussen de burcht- en Beschuitsteeg
NobelstraatBreestraat van Gangetje tot de Plaatsteeg
Oosterlingplaats, Oude -Garenmarkt tussen Steenschuur en Raamsteeg
Oosterlingplaats, Nieuwe -Garenmarkt tussen Raamsteeg en Hoefstraat
Oostgracht1e Binnenvestgracht
OostgrachtOostdwarsgracht
Oude VestgrachtKort Galgewater
PaardensteegHet watersteegje in het verlengde van de Nieuwebrugsteeg, doodlopend op de Nieuwe Rijn.
PancrastorensteegBeschuitsteeg (zie ook Torensteeg)
Paradijssteeg, Korte -Paradijssteeg
Pieterskerkchoorsteeg, Lange -Pieterskerkchoorsteeg tussen Langebrug en Pieterskerkhof
Pieterskerkchoorsteeg, Korte -Pieterskerkchoorsteeg tussen Breestraat en Langebrug
PrinsensteegMarktsteeg
Raamsteeg, Korte -Raamsteeg tussen Korevaarstraat en Garenmarkt
RijnOude aanduiding voor Aalmarkt, Boommarkt, Stille Rijn, Apothekersdijk en de Havenkade
RozengrachtVan der Werffstraat (zie ook Marendorpse Achtergracht)
ScheistraatLijsbethsteeg
St. AnnenstraatMirakelsteeg
St. ElisabethsteegLijsbethsteeg
St. CaeciliasteegDolhuissteeg
Steenschuur, Korte -Gangetje
StinksteegAren Roelandsteeg (vermoedelijk)
TorensteegBeschuitsteeg
VarkensteegKorte Schoolsteeg tussen Breestraat en Langebrug
VarkensteegNieuwebrugsteeg
VerversgrachtKoolgracht
Vollersgracht (Oude -)Langebrug
Vollersgracht, Nieuwe -Volmolengracht
Volmolengracht (Oude -)Vollersgracht
VrouwenkampCaeciliastraat
Vrouwensteeg, Korte -Vrouwensteeg tussen Apothekersdijk en Haarlemmerstraat
Vrouwensteeg, Lange -Vrouwensteeg tussen Breestraat en Boommarkt
VrouwensteegNonnensteeg
VrouwensteegNieuwebrugsteeg
WaardstraatKalvermarkt
WarmoesstraatKoolstraat
WestdwarsgrachtNieuwe Beestenmarkt (zie ook IJzerengracht)
Willem WouterssteegKennewegsteeg
Wind (of Winter)steegWestzijde Hooglandsekerk, nu Hooglandsekerkgracht
ZandOude Varkenmarkt
Zandstraat, Voorste -Zandstraat
ZijtgrachtKorevaarstraat tussen Levendaal en Plantsoen
ZonneveldsteegZonneveldstraat

 

Verdwenen straten en stegen

 

Oude NaamTegenwoordige Naam of Ligging
AchtergrachtDolhuisgracht
BarreveldsteegSteegje tussen Haarlemmerstraat en Stille Rijn
BerkendaalsteegjeSteegje aan de zuidzijde van het Levendaal tegenover de Krauwelsteeg
Bouwelouwensteeg, Lange -Nu ongeveer het beloop van de Druckerstraat
BrechtenpoortAantal z.g. poortwoninkjes aan het Levendaal tussen de Koenesteeg en Nieuwebrugsteeg
BrouwersteegSteegje tussen Apothekersdijk en Haarlemmerstraat ter hoogte van het Leidse Volkshuis. Ook wel Roskamsteeg en Willem Dirxz. van Tetroedesteeg genoemd.
BurchtbrugjeBrug over de Burchtgracht, uitkomend in de Oude Rijn (thans de ingang van het van der Sterrepad).
BurgstraatNu Hortus Botanicus
CastiaanbogensteegNoord Coleveld
Cathalijne(vest)steegSteegje tussen de Doelenachtergracht en de Vestwal, feitelijk het verlengde van de Nonnensteeg (thans Hortus Botanicus).
Coman ClaassteegSteegje tussen Oude Vest ter hoogte van de Schouwburg en de Ceciliastraat
Doelensteeg, Achterste -Het verlengde van Doelensteeg tot aan de Wittesingel (nu Cleveringaplaats)
Duizendraadsteeg, Lange -Steeg tussen de Marendorpse Achtergracht en Oude vest, tegenwoordig het beloop van de Hekkensteeg
Dwars BoisenstraatStraat tussen de Kolfmaker- en Nonnensteeg.
Gouden LeeuwpoortSteegje tussen de Breestraat en de Boommarkt, tussen en tegenover de Mooi Japik- en Korte Schoolsteeg
Huis te BremMuurtoren aan het eind van de Zijtgracht
Jan BannensteegSteegje tussen Apothekersdijk en Haarlemmerstraat en tussen Schapen- en Kennewegsteeg
KabeljauwbrugVerbindingsbrug van de korte en lange Jan Vossenstegen over de Marendorpse Achtergracht
KalverstraatHet gedeelte Geregracht grenzend aan de Korevaarstraat
KapersgrachtjeDe Binnenvestgracht achter de Ververstraat
KeizersteegZie Krauwelsteeg
KlikstraatStraatje tussen Geregracht en Gerestraat.
KnottersteegNu van der Werffpark
Koppenhinksteeg, Korte -Kaasmarkt
KrauwelsteegSteeg tussen de St. Joris- en Koenesteeg tussen de Hogewoerd en het Levendaal (thans de oostzijde van de verbrede St. Jorissteeg)
Lange BouwelouwensteegSteeg tussen de Oude Vest en Marendorpse Achtergracht, nu ongeveer het beloop van de Druckerstraat
Lange HooglandsekerksteegZie Paradijssteeg
LobbesteegSteegje tussen Bouwelouwensteeg en Duizendraadsteeg, lopend van de Haarlemmerstraat naar de Marendorpse Achtergracht
LooierstraatTussen Groenesteeg en Zuidsingel ten oosten van de Waardgracht
Lourens van DalenstraatjeSteegje tussen de Bouwelouwen- en Paradijssteeg, ongeveer waar zich thans de Marendorpse Dwarsstraat bevindt.
MichielstraatSteegje tussen de St. Ursulasteeg en het Klooster
MierennestZie Nazareth
Moer AnnensteegSteegje tussen de Vrouwenkamp en Oude Vest, lopend langs de westzijde van de Schouwburg.(volgens Driessen zou het echter gaan om een andere benaming van de St. Ursulasteeg)
MolenwerfOngeveer ter hoogte van de hoek Oranjeboomstraat en Geregracht
NazarethTer hoogte van de Meermanshof aan de Oude Vest.
Oost VollersteegAan de noordzijde van de Langegracht, iets ten oosten tegenover de Volmolengracht. Thans het terrein van het energiebedrijf.
Oosthavenstraat, Korte -Tussen Ververstraat en Binnenvestgracht in het verlengde van de Oosthavenstraat
PaardensteegPrinsessekade
ParadijssteegSteeg tussen de Oude Vest en Marendorpse Achtergracht, nu ongeveer het beloop van de Grevenstraat
Paradijssteeg, Lange -Ongeveer het beloop van de tegenwoordige Grevenstraat
PrinsensteegSteegje aan de noordzijde van de Langegracht, thans op het terrein van het energiebedrijf
RoskamsteegZie Brouwersteeg
Scheistraat, Korte -Het verlengde van de (Lange of Voorste) Scheistraat tussen Korte Langegracht en Vestwal
SerpentsteegSteegje tussen aan de Breestraat ter hoogte van de Papengracht
SingelstraatTussen Groenesteeg en Kerksteeg, ten oosten van de Waardgracht
SionstraatNu Hortus Botanicus
Speck(en)straatStraatje aan de noordzijde van de Langegracht ten oosten van de Reineveststeeg ter hoogte van het energiebedrijf (zie ook Zwarte Varkensteeg)
St. Jacobsgracht, Oude -Tussen Langebrug en tegenwoordige St. Jacobsgracht (thans Van der Werffpark)
St. JorisbrugBrug over het Levendaal ter hoogte van de St. Jorussteeg
StinksteegSteegje tussen Steenschuur en Levendaal, thans in het beloop van de Korevaarstraat.
StommesteegSteegje tussen Oude Vest en Vrouwenkamp in het verlengde van de St. Ursulasteeg
SwietenstraatNu Van der Werffpark
VeldenstraatNu van der Werffpark
VeststeegOngeveer de huizen tussen Haarlemmerstraat en Oude Rijn aan het Havenplein.
VleeresteegSteegje tussen Hooigracht en Middelstegracht ter hoogte van de huidige Ir. Driessenstraat.
VogelstraatSteegje tussen de noordzijde van de Langegracht en de Vestwal, tussen de Volmolegracht en de Zandstraat ter hoogte van het Stadbouwhuis (zie ook Werkstraat)
WeitjeZijstraatje van de Langegracht, waarschijnlijk ter hoogte van de Huigstraat
WerkstraatSteegje tussen de noordzijde van de Langegracht en de Vestwal, tussen de Volmolegracht en de Zandstraat ter hoogte van het Stadbouwhuis. Zie ook Vogelstraat
West VollersteegAan de noordzijde van de Langegracht, iets ten westen tegenover deVolmolengracht. Thans het terrein van het energiebedrijf.
WijkstraatHet verlengde van de Nieuwe Beestenmarkt tot Molen de Valk
Willem Dirxz. van TetroedesteegZie Brouwersteeg
Willem Daniel CloostersteegSteegje aan de oostzijde van de Vliet tussen Rapenburg en Molensteeg
Zandstraat, Achterste -Het tweede deel van de Zandstraat aan de noordzijde van de Langegracht
ZwanenburgsteegjeSteegje aan de zuidzijde van het Levendaal tegenover de Koenesteeg
Zwarte VarkensteegSteegje aan de noordzijde van de Langegracht, thans op het terrein van het energiebedrijf (zie ook Spekkensteeg)
ZwijnhoornsteegEen later doodlopend zijsteegje van de Groenhazengracht, iets ten oosten van de Sliksteeg. Oorspronkelijk zou het steegje zijn doorgelopen tot het Noordeinde

 

 

AuteurPublicatieHome
Kees Walle
Leiden 2006
Buurthouden. www.janvanhout.nl